หน้าแรก > ธรรมทาน
มหาสติปัฎฐาน ๔

 

 

ทางสายเอกไปพระนิพพาน............มหาสติปัฎฐาน ๔

 

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย...

ทางนี้เป็นทางสายเอก เป็นที่ไปของบุคคลผู้เดียว

เพื่อความบริสุทธิ์หมดจด วิเศษยิ่ง ของสัตว์ทั้งหลาย

เพื่อที่ก้าวล่วงพ้นไปจากความโศก ความร่ำไร

เพื่อความดับทุกข์และโทมนัส คับแค้นใจ น้อยใจ

เพื่อที่จะบรรลุธรรม อันจะนำพาสัตว์ทั้งหลาย

ให้หลุดพ้นออกไปจากวัฏฏสงสาร

เพื่อที่จะกระทำพระนิพพานให้แจ้ง

หนทางนี้คือ

 

"มหาสติปัฏฐานสี่"

 

มหาสติปัฏฐาน ๔ คืออะไรบ้าง

ภิกษุในธรรมวินัยนี้

พิจารณาเห็น กายในกาย อยู่เนืองๆ

พิจารณาเห็น เวทนาในเวทนา อยู่เนืองๆ

พิจารณาเห็น จิตในจิต อยู่เนืองๆ

พิจารณาเห็น ธรรมในธรรม อยู่เนืองๆ

มีความเพียรเผากิเลส มีสัมปชัญญะ มีสติ กำจัดความยินดียินร้ายในโลกให้พินาศ

 

อานิสงส์ของการเจริญมหาสติปัฏฐาน ๔

ผู้เจริญมหาสติปัฏฐาน ๔ ตลอด ๗ วัน... ๗ เดือน... ๗ ปี ย่อมหวังผล ๒ ประการ อันใดอันหนึ่ง คือ บรรลุพระอรหันต์ในปัจจุบันชาติ หรือ บรรลุเป็นพระอนาคามี ในปัจจุบันชาติ ถ้ายังมีความยึดมั่นเหลืออยู่

 

คำอธิบาย

กายนอก คือ มหาภูติรูปทั้ง ๔ ธาตุ ดิน น้ำ ลม ไฟ เป็นรูปหยาบ

กายใน คือ ขันธ์ ๕ เกิด-ดับ เป็นรูปละเอียด ซ้อนอยู่ในกายอีกที ขณะเคลื่อนไหวร่างกาย หงายมือจะมีความรู้สึก วุ้บๆ อุ่นๆ ร้อนๆ เป็นสภาวธรรมเกิด-ดับ อยู่ภายใน

เวทนานอก เกิดจากการกระทบทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ เมื่อรับรู้ รูป เสียง กลิ่น รส สัมผัส ทางกาย และความคิดนึก จะเกิดความรู้สึกพอใจบ้าง ไม่พอใจบ้าง เฉยๆบ้าง

เวทนาใน คือ เห็นขันธ์ ๕ เกิด-ดับ ในความรู้สึกนั้นขณะกระทบ

จิตนอก คือ จิตที่ประกอบด้วยอารมณ์ราคะ โทสะ โมหะ หรืออื่นๆ

จิตใน คือ วิญญาณ เกิด-ดับ รับรู้อารมณ์อยู่ทุกขณะ

ธรรมนอก คือ ธรรมทั้ง ๘๔,๐๐๐ พระธรรมขันธ์ หรือแม้แต่ความคิดที่พิจารณาธรรม เป็นธรรมสมมุติ

ธรรมใน สภาวธรรมที่เกิดจากการที่เราดูจิต